Budowa hamulca: kompletne omówienie pracy hamulców samochodowych

Budowa hamulca: kompletne omówienie pracy hamulców samochodowych
Autor Janina Holewa
Janina Holewa05.01.2024 | 7 min.

Budowa hamulca jest kluczowym elementem bezpieczeństwa każdego pojazdu. Od prawidłowo działającego układu hamulcowego zależy zdrowie i życie kierowcy oraz pasażerów. Dlatego warto dokładnie zrozumieć, jak działają poszczególne elementy tego układu.

Kluczowe wnioski:
  • Hamulce tarczowe i bębnowe różnią się budową i zasadą działania.
  • Układ hydrauliczny odpowiada za przekazywanie siły hamowania.
  • Elementy mechaniczne mają wpływ na skuteczność hamowania.
  • Regularne przeglądy hamulców to podstawa bezpieczeństwa.
  • Zrozumienie budowy hamulców pomoże w ich konserwacji.

Rodzaje hamulców stosowanych w samochodach

W samochodach osobowych najczęściej spotykane są dwa rodzaje hamulców - tarczowe i bębnowe. Różnią się one zarówno budową, jak i zasadą działania.

Hamulce tarczowe składają się z tarczy zamocowanej do piasty koła oraz zacisku z klockami hamulcowymi. Gdy naciskamy pedał hamulca, klocki dociskają tarczę hamulcową, wytwarzając siłę tarcia hamującą koło.

Hamulce bębnowe mają budowę bardziej złożoną. Składają się z bębna zamocowanego do piasty koła oraz szczęk z okładzinami ciernymi. Gdy naciskamy pedał, szczęki dociskają bęben od wewnątrz, hamując obrót koła.

Zalety i wady obu rodzajów hamulców

Hamulce tarczowe cechują się większą skutecznością hamowania i lepszym odprowadzaniem ciepła. Ponadto montaż nowych klocków jest prosty. Wadą jest narażenie tarczy na korozję.

Hamulce bębnowe są mniej podatne na wilgoć i zanieczyszczenia. Jednak cechują się gorszą skutecznością hamowania i trudniejszą konserwacją.

Jak działają hamulce tarczowe w samochodzie

Hamulce tarczowe należą do najpopularniejszych i najskuteczniejszych rodzajów hamulców stosowanych w nowoczesnych samochodach. Ich działanie opiera się na tarciach mechanicznych.

Budowa hamulca tarczowego jest stosunkowo prosta. Składa się on z tarczy hamulcowej połączonej sztywno z piastą koła oraz zacisku z klockami hamulcowymi. Tarcza wykonana jest ze specjalnej stali lub z włókna węglowego.

Po naciśnięciu pedału hamulca powstaje ciśnienie w układzie hydraulicznych, które powoduje przesunięcie tłoczków w zacisku. Tłoczki te dociskają klocki hamulcowe do tarczy. Dzięki tarcie powstające między klockami i tarczą zostaje zahamowany ruch obrotowy koła.

Im większe jest ciśnienie hydrauliczne, tym większa jest siła docisku klocków do tarczy, a co za tym idzie - silniejsze tarcie hamujące.

Ciepło wytwarzane podczas hamowania jest odprowadzane przez tarczę dzięki dużej powierzchni styku z powietrzem. Dlatego hamulce tarczowe są odporne na przegrzewanie.

Rodzaje hamulców tarczowych

Wyróżniamy dwa główne typy hamulców tarczowych:

  • Hamulce tarczowe z zaciskiem pływającym - klocki poruszają się względem siebie, co zapewnia równomierny nacisk na tarczę
  • Hamulce tarczowe ze sztywnym zaciskiem - klocki są sztywno połączone z zaciskiem

Czytaj więcej: Akumulator Honda Civic VIII 1.8 Benzyna - Najlepsze Ceny

Budowa i zasada działania hamulca bębnowego

Mimo rosnącej popularności hamulców tarczowych, hamulce bębnowe wciąż stosowane są w wielu pojazdach, szczególnie tylnych osiach samochodów. Ich działanie opiera się na tarciu między bębnem a szczękami hamulcowymi.

Główne elementy hamulca bębnowego to bęben zamocowany sztywno do piasty koła oraz dwie szczęki z okładzinami ciernymi, umieszczone po przeciwnych stronach bębna. Wewnątrz bębna znajdują się sprężyny dociskowe.

Po naciśnięciu pedału hamulca szczęki zostają dociśnięte do bębna przez siłowniki hydrauliczne. Powstające tarcie między okładzinami ciernymi a powierzchnią bębna powoduje zahamowanie koła.

Jedną z zalet hamulców bębnowych jest to, że okładziny cierne można wymieniać bez demontażu całego mechanizmu. Wadą jest gorsze odprowadzanie ciepła i podatność na zawilgocenie.

Rodzaje hamulców bębnowych

Hamulce bębnowe dzielą się na:

  • Hamulce jednostronnego działania - szczęki dociskają bęben tylko z jednej strony
  • Hamulce dwustronnego działania - szczęki dociskają bęben z obu stron, co zapewnia większą siłę hamowania

Układ hydrauliczny w układzie hamulcowym

Budowa hamulca: kompletne omówienie pracy hamulców samochodowych

Kluczową rolę w przekazywaniu i wzmacnianiu siły nacisku na hamulec odgrywa układ hydrauliczny. Składa się on z takich elementów, jak:

  • Główny cylinder hamulcowy
  • Przewody hydrauliczne
  • Siłowniki hamulcowe

Po naciśnięciu pedału hamulca powstaje ciśnienie w układzie hydraulicznym. Ciśnienie to poprzez płyn hamulcowy przenoszone jest do siłowników, które mechanicznie uruchamiają hamulec.

Im większa siła nacisku na pedał, tym większe ciśnienie w układzie i silniejsze działanie hamulców. Dlatego tak ważna jest szczelność układu hydraulicznego.

Nowoczesne samochody mają układy hydrauliczne ze wspomaganiem. Oznacza to, że niewielka siła nacisku na pedał jest wzmacniana przez układ hydrauliczy, zapewniając dużą siłę hamowania.

Role elementów mechanicznych w hamulcach

Oprócz układu hydraulicznego, istotną rolę w działaniu hamulców odgrywają elementy mechaniczne, takie jak:

  • Klocki i okładziny hamulcowe
  • Tarcze i bębny hamulcowe
  • Zaciski i szczęki
  • Sprężyny i prowadnice

To one bezpośrednio wytwarzają siłę tarcia hamującą koła. Ich właściwy dobór i współpraca mają kluczowe znaczenie dla skuteczności działania całego układu hamulcowego.

Bardzo ważna jest także geometria ułożenia elementów hamulcowych, czyli tak zwany luz między klockami a tarczą lub szczękami a bębnem. Zbyt mały luz utrudnia hamowanie, a zbyt duży wydłuża drogę hamowania.

Regularne smarowanie elementów mechanicznych ogranicza zużycie i wydłuża ich żywotność. Natomiast wymiana zużytych i uszkodzonych części zapewnia pełną sprawność hamulców.

Przegląd i konserwacja hamulców samochodowych

Aby zapewnić bezpieczeństwo jazdy, należy regularnie wykonywać przeglądy i konserwację hamulców. Obejmuje to takie czynności, jak:

  • Kontrola stanu klocków i okładzin hamulcowych
  • Pomiar grubości tarcz i bębnów
  • Badanie szczelności układu hydraulicznego
  • Uzupełnianie płynu hamulcowego
  • Czyszczenie i smarowanie elementów mechanicznych

Należy także zwracać uwagę na ewentualne niepokojące objawy, jak długa droga hamowania, wibracje w pedale czy piski podczas hamowania. Mogą one świadczyć o zużyciu hamulców.

Profesjonalny warsztat co 12 miesięcy powinien wykonać kompleksowy przegląd układu hamulcowego. Pozwoli to wykryć ewentualne usterki na wczesnym etapie i zapobiec poważniejszym awariom oraz kolizjom drogowym.

Regularna konserwacja i wymiana zużytych elementów zgodnie z zaleceniami producenta wydłuża żywotność hamulców i zapewnia bezpieczną, bezawaryjną eksploatację pojazdu przez wiele lat.

Podsumowanie

Budowa hamulców samochodowych składa się z wielu istotnych elementów. Najpopularniejsze są hamulce tarczowe i bębnowe, które różnią się budową i zasadą działania. Hamulce tarczowe cechują się większą skutecznością, ale hamulce bębnowe są mniej podatne na zanieczyszczenia.

Kluczową rolę w przekazywaniu siły hamowania odgrywa układ hydrauliczny z głównym cylindrem, przewodami i siłownikami. To on przekazuje ciśnienie powstające po naciśnięciu pedału hamulca. Im większe ciśnienie, tym mocniejsze działanie hamulców.

Na skuteczność hamowania mają też wpływ elementy mechaniczne, takie jak klocki, tarcze, zaciski czy prowadnice. Ich właściwy dobór i geometria są kluczowe dla prawidłowego działania całego układu hamulcowego.

Regularna kontrola, konserwacja i wymiana zużytych elementów pozwalają utrzymać hamulce w pełnej sprawności przez długi czas, zapewniając bezpieczeństwo jazdy. Zrozumienie budowy hamulców ułatwia dbanie o ich dobry stan techniczny.

Najczęściej zadawane pytania

Hamulce tarczowe działają poprzez dociskanie klocków hamulcowych do tarczy zamocowanej do piasty koła. Hamulce bębnowe działają przez dociskanie okładzin ciernych zamocowanych w szczękach do powierzchni bębna.

Klocki hamulcowe należy wymieniać, gdy ich grubość spadnie poniżej dopuszczalnego minimum podanego przez producenta. Zwykle dzieje się to po kilkudziesięciu tysiącach kilometrów przebiegu.

Układ hydrauliczny wzmacnia siłę nacisku na pedał hamulca i przekazuje ją za pomocą płynu do siłowników, które mechanicznie uruchamiają hamulec. Im większe ciśnienie, tym mocniejsze działanie.

Do objawów zużycia hamulców należą: długa droga hamowania, wibracje w pedale hamulca, hałasy podczas hamowania, zmienna skuteczność hamowania.

Aby zapewnić bezawaryjność hamulców, należy regularnie sprawdzać ich stan, wymieniać zużyte elementy, uzupełniać płyn hamulcowy i smarować elementy mechaniczne zgodnie z zaleceniami producenta.

5 Podobnych Artykułów:

  1. Akumulator 62Ah 540A - Najlepsze oferty na akumulator 62Ah
  2. Awaria pojazdu? Skontaktuj się z serwisem OPEL Insignia
  3. ATF Dexron 3 - Olej do skrzyń automatycznych
  4. Opinie o częściach nty - Najlepsze opinie i recenzje
  5. Wymiana zacisku hamulcowego tył - najlepsza cena i jakość usługi
tagTagi
shareUdostępnij
Autor Janina Holewa
Janina Holewa

Moje artykuły na autoserwispremium.pl skupiają się na ekspertyzie z zakresu serwisowania samochodów. Jako specjalistka ds. motoryzacji, dzielę się poradami dotyczącymi konserwacji, napraw i technicznych innowacji w branży. Inspiruję do samodzielnej dbałości o pojazd oraz podnoszenia kwalifikacji w serwisowaniu.

Oceń artykuł
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

Komentarze (0)

email
email

Polecane artykuły